Thứ Sáu, 30 tháng 11, 2012

Nhà Huế trên đất Thủ - P2


Sau những biến cố thăng trầm của thời cuộc, đặc biệt do trận lụt lịch sử vào năm 1999, ngôi nhà đã bị đổ sụp. Nguyễn Văn Thành, một người thợ mộc ở Mậu Tài, mua xác nhà đổ nát ấỵ, đem về nghiên cứu, bổ túc suốt năm năm ròng, trước khi đưa vào phục dựng ở Bình Dương. Nguyễn Minh Sơn cũng đã tìm gặp người thợ mộc Nguyễn Văn Thành, mời anh vào Bình Dương để xem xét, mở mang Tịnh An Viên. Họ mua thêm một ngôi nhà thiet ke noi that van phong rường ba gian của một người họ hàng của bà Từ Cung (mẹ vua Bảo Đại) ở Mỹ Lợi, đưa vào Bình Dương dựng thành hữu đường cho Tịnh An Viên.

Có được ba ngôi nhà rường trong khu vườn phủ xanh bóng mát, Nguyễn Minh Sơn bắt tay thực hiện ý nguyện của mình: biến nơi đây thành một chốn thư giãn của tâm hồn. Anh bảo: “Tôi làm kình doanh, đầu óc khi nào cũng căng thắng, nên muốn có một nơi mà ở đó tôi có thể tìm lại được sự thăng bằng trong tâm trí mình; là nơi để tĩnh tâm và tái tạo lại sức lực, niềm đam mê và sự sáng tạo trong công việc”. Đó cũng là lý do vì sao anh chọn chữ Nhân làm ý tưởng chủ đạo trong cấu trúc tổng quan của Tịnh An Viên.

Tuy nhiên, thi cong noi that những ngôi nhà gỗ, dù đẹp đến đâu, dù tinh xảo đến nhường nào thì nó cũng chỉ là phần xác. Mà điều làm nên sức quyến rũ của ngôi nhà Huế chính là phần hồn, là không gian sinh hoạt, không gian văn hóa và không gian tâm linh hàm chứa trong ngôi nhà ấy. Phần hồn của ngôi nhà hợp thành từ cách thức trang trí nội thất; từ những đồ đạc bày biện trong ngôi nhà; từ sự tái hiện nếp sống Huế và không gian văn hóa Huế trong một khu nhà cổ trên đất Bình Dương. Vậy là Nguyễn Minh Sơn lại đặt mình trên một hành trình mới: hành trình tìm hiểu văn hóa Huế, mỹ thuật Huế và cổ vật Huế, dù rằng, anh là dân Nam bộ chính cống.

Nguyễn Minh Sơn tiếp tục đi Huế tìm trường kỷ, rương hòm, sập gụ, tủ chè, án thờ, hoành phi, đối liễn... của cố đô đưa về bài trí trong Tịnh An Viên. Khi không tìm được cổ vật nguyên gốc, thì anh tìm đồ phục chế hoặc đồ phỏng cổ, miễn sao những thứ đó mang “hồn” của Huế. Nguyễn Minh Sơn cũng là người đam mê đồ sứ ký kiểu, nhưng đồ sứ xưa nay đã cạn nguồn. Vì thế, anh quay sang “làm bạn” với dòng đồ sứ tân ký kiểu của “Thái blue”, một chuyên gia chuyên phỏng chế những món đồ sứ ký kiểu thời Lê - Trịnh và thời Nguyễn mang “lạc khoản” của “thời đại @".

Sau một năm, Nguyễn Minh Sơn bắt đầu “tống tiễn” những món đồ sứ Trung Hoa và lối trang trí kiểu Tàu trong Tịnh An Viên để “Huế hóa” chốn riêng của mình. Công cuộc “Huế hóa” ấy đến nay đã được hơn một năm, nhưng theo lời anh, vẫn chưa có điểm dừng. Không chỉ mua đồ Huế và bài trí nội thất theo lối Huế, Nguyễn Minh Sơn cũng sắm sửa những bộ đồ trà kiểu Huế, tạo lập hiên trà và thưởng trà theo kiểu Huế. Chính vì thế  khi cùng anh nhẩn nha trong Tịnh An Viên, dù trên đất Thủ, nhưng tôi vẫn có cảm giác như đang thả bước trong những vương phủ ở Huế và đang đắm mình trong một không gian thấm đẫm chất Thần kinh.

Ngồi trong chính đường chiêm ngẫm ý nghĩa của những Hán tự trên hoành phi, câu đối và ngắm những món đồ lam Huế, với tay lấy một cuốn sách trên chiếc giá sách phỏng theo motive Khải Định, chiêm ngưỡng những nét chạm trổ tinh tế trên các bộ vì kèo hay trên hệ thống đố bản của các ngôi nhà rường, nhấp một ngụm trà trong hiên trà chơi vơi nơi trường lang... tôi cứ mường tượng trong đầu là mình đang ở giữa lòng cố đô, dù chỉ cách nơi này chưa đầy hai chục cây số là một Sài Gòn ôn ào, náo nhiệt. Tụ dưng thấy lòng mình thanh thản lạ.

Trước lúc chia tay, tôi gợi ý với chủ nhân Tịnh An Viên: “Anh đã có được ba tuyệt tác nhà rường xứ Huế. Thế thì, thể theo lề lối của Huế xưa, anh nên chọn cho ba ngôi nhà này ba cái tên, khắc lên ba bức hoành phi, treo trong ba ngôi nhà để định danh cho những báu vật kiến trúc của mình” Nguyễn Minh Sơn tươi cười: “Có lẽ nhà anh chọn tên cho, vì anh là người Huế, chọn tên cho nhà Huế là hợp lẽ. Sau mấy tuần suy ngẫm, tôi thấy, có lẽ, ba cái tên: Thưởng Tâm Đường (cho tiền đường), Tế Mỹ Đường (cho chính đường) và Nhàn Tâm Đường (cho hữu đường) có vẻ hợp lý hơn cả. Ba tên gọi này tôi mượn từ ba hiệu đề có trên đồ sứ ký kiểu thời Nguyễn: Thưởng tâm lạc sự; Nhàn tâm lạc sự (đều là đồ sứ ký kiểu triều Minh Mạng) và Phụng mao tế mỹ (đồ sứ do Đặng Huy Trứ ký kiểu dưới triều Tự Đức). Chủ nhân Tịnh An Viên là người đam mê đồ sứ ký kiểu, không rõ anh có tán đồng các tên gọi này không nhỉ? thiet ke chung cu.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét